Decydując się na miejsce do prowadzenia rachunku lub korzystania z innych usług inwestycyjnych, można trafić na instytucję działającą w formie spółdzielni. Taki model funkcjonowania ma kilka cech, które odróżniają go od struktury spotykanej w bankach komercyjnych. Bank spółdzielczy jest bankiem, niemniej jednak jego sposób organizacji wynika z przepisów regulujących zarówno działalność bankową, jak i zasady funkcjonowania spółdzielni.
W praktyce oznacza to odmienną strukturę właścicielską oraz konkretny sposób podejmowania decyzji. Warto a przy tym oddzielić kwestie formalne od codziennej obsługi. Dla klienta korzystającego z rachunku część operacji może wyglądać bardzo podobnie niezależnie od rodzaju banku, jednakże różnice stają się bardziej widoczne przy analizowaniu zasad działania całej instytucji.
Osoby zastanawiające się, czym różni się bank spółdzielczy od banku komercyjnego, często w pierwszej kolejności zwracają uwagę na skalę działalności. Banki spółdzielcze mają zazwyczaj bardziej lokalny albo regionalny charakter, choćby ich rzeczywisty zasięg może być różny. Ich historia jest związana między innymi z obsługą mieszkańców mniejszych miejscowości, gospodarstw rolnych oraz lokalnych przedsiębiorstw. W modelu spółdzielczym szczególne znaczenie mają członkowie posiadający udziały, ponieważ instytucja nie jest zorganizowana w jednakowy sposób jak typowa spółka akcyjna. Samo korzystanie z usług banku nie znaczy jednak w sposób automatyczny uzyskania statusu członka. Te dwie role są od siebie rozdzielone, a szczegółowe zasady zależą od statutu i regulacji obowiązujących w dokładnie sprecyzowanej instytucji.
Różnice można dostrzec też w podejściu do obsługi określonych grup klientów oraz w sposobie działania na lokalnym rynku. W praktyce znaczenie ma znajomość konkretnego obszaru, ponieważ część banków spółdzielczych koncentruje własną działalność na określonych regionach i społecznościach. Nie trzeba jednakże zakładać, że wszystkie działają według identycznego schematu. Poszczególne instytucje mogą posiadać różnorakie kanały obsługi, zakres bankowości elektronicznej, zasady udzielania finansowania czy wysokość opłat. Dlatego przy porównywaniu ofert sama informacja, że mamy do czynienia z bankiem spółdzielczym, jest niewystarczająca. Trzeba sprawdzić konkretne dokumenty, tabelę opłat, oprocentowanie oraz warunki wybranej usługi. Właśnie na tym etapie na prawdę bardzo często okazuje się, że różnice między poszczególnymi bankami są większe niż wynikałoby to z samej dziedzinie, do której należą.
Istotne jest też rozróżnienie banku spółdzielczego od innych podmiotów finansowych, które mogą posługiwać się podobnym określeniem w potocznym języku. Bank działający w tej formule podlega regulacjom najlepszym dla sektora bankowego, a jego działalność jest związana z określonymi wymogami organizacyjnymi i nadzorczymi. Równocześnie spółdzielczy charakter wpływa na sposób funkcjonowania właścicielskiego a także relacje w gronie bankiem a jego członkami. Z punktu widzenia osoby korzystającej z rachunku najistotniejsze pozostaje zatem ustalenie, jakie prawa i obowiązki wynikają z dokładnie określonej umowy oraz czy klient występuje wyłącznie jako użytkownik usługi, czy też jako członek spółdzielni. Takie rozróżnienie pozwala dokładniej zrozumieć, czym odbiega bank spółdzielczy od innych banków, bez sprowadzania całej kwestii tylko do wielkości placówki, liczby klientów czy zakresu oferowanych produktów.
Źródło: spółdzielczy bank.